Author: Muhammad Fakhruddin

  • Fiqh Siasah: Risalah mengenai Syura

    ​Fiqh Siasah: Dari Perspektif Legitimasi dan Perlaksanaan Kekuasaan Politik Book Cover ​Fiqh Siasah: Dari Perspektif Legitimasi dan Perlaksanaan Kekuasaan Politik
    Dr. Muhammad Al-Mukhtar Al-Shinqiti
    ILHAM Books
    2019
    73

    Perbahasan tentang Islam dan politik, walaupun menarik dalam konteks semasa tetapi satu yang telah lama saya tinggalkan buat beberapa ketika. Salah satunya disebabkan banyak penulisan tema berkenaan masih berada pada teoritikal dengan merujuk kepada amalan sewaktu zaman keemasan Islam, yakni zaman Rasulullah S.A.W serta zaman pemerintahan Khulafa’ al-Rasyidun.

    Kebanyakan literatur Islam dan politik yang sempat saya tekuni menanggapi syura sebagai satu konsep yang hampir dengan konsep demokrasi yang diamalkan masa kini, sedangkan konsep demokrasi itu sendiri mempunyai sejarah dan perkembangannya yang tersendiri hingga membawa kepada pelbagai kaedah demokrasi yang diamalkan pada kebanyakan negara bangsa moden kini.

    Demokrasi boleh difahami sebagai kaedah untuk mengabsahkan kekuasaan sesuatu kerajaan yang memerintah, pada masa yang sama turut difahami sebagai kaedah bagi melibatkan sekelompok besar masyarakat dalam pembentukan hala tuju dan dasar sesebuah negara menerusi perwakilan kuasa di parlimen. Melihat kepada nuansa konsep demokrasi itu sendiri, Dr. Muhammad al-Mukhtar al-Shinqiti membahaskan dengan lebih terperinci konsep syura, dengan mengkategorikannya kepada syura dan musyawarah.

    Cita Pemimpin Sempurna

    Pemimpin yang sempurna seperti digariskan oleh Al-Quran mempunyai keseimbangan antara sifat amanah dan quwwah. Dalam erti kata lain, pemimpin yang mempunyai sifat peribadi yang unggul dan berintegriti, pada masa yang sama cekap dan mahir dalam menguruskan tugasan dan organisasi. Namun begitu hanya segelintir sahaja yang berjaya mengimbangi dua sifat kepimpinan tersebut seperti mana tinjauan terhadap sirah para sahabat R.A oleh Dr. Mukhtar. Misalnya Abu Zarr al-Ghifari yang dikenali seorang yang warak dan jujur, namun Nabi S.A.W tidak melibatkan beliau dalam urusan kepimpinan menerusi hadis mengenai hal meminta jawatan.

    Justeru menurut Dr. Mukhtar, prinsip syura dan prinsip musyawarah memberikan ruang praktikal bagi umat untuk memilih pemimpin yang mempunyai keseimbangan cita pemimpin sempurna tersebut. Tambah beliau, prinsip syura ini mengelakkan pemimpin bermasalah yang diangkat menerusi kaedah pewarisan atau kaedah majoriti.

    (more…)

  • Mencari Jalan Pulang Kassim Ahmad

    Mencari Jalan Pulang daripada Sosialisme kepada Islam Book Cover Mencari Jalan Pulang daripada Sosialisme kepada Islam
    Kassim Ahmad
    Zi Publications SDn. Bhd.
    2008
    248

    Autobiography of Kassim Ahmad, a Malaysian political activist.

    Dr. Kassim Ahmad adalah manusia zamannya yang membesar di celah batas bendang di Kedah pada zaman penjajahan British dan Jepun. Berkat ketegasan guru besar sekolah rendahnya, juga keazaman bapa beliau sendiri akhirnya beliau berpeluang memasuki sekolah elit di Alor Setar, Kolej Sultan Abdul Hamid seterusnya menyambung pengajian di Universiti Malaya (UM) di Singapura. Memoir Mencari Jalan Pulang daripada Sosialisme kepada Islam mencatatkan sisi-sisi peribadi beliau.

    sumber foto

    Bermula daripada Buku

    Sewaktu di Kolej Sultan Abdul Hamid, beliau bukan sahaja menjadi antara pelajar cemerlang di sekolah malahan aktif dalam pelbagai kegiatan pelajar, terutamanya membabitkan bidang buku dan persuratan.

    Peluang menjadi pustakawan sekolah digunakan sepenuhnya untuk menikmati pelbagai novel dan sajak kesusasteraan Eropah, antaranya Shakespeare, Wordsworth, Charles Dickens, Albert Camus, Jean-Paul Sartre dan George Bernard Shaw.

    Kesempatan waktu menelaah karya persuratan ini diingati beliau dengan cermat, seperti waktu pengajian beliau di UM, kedua sesudah tragedi 13 Mei 1969 dan kemudiannya sewaktu beliau di ‘Universiti Kedua’ di Kamunting sebagai tahanan ISA. Berbanding zaman persekolahan, beliau lebih dekat dengan karya-karya sejarah, agama dan falsafah seperti Ibnu Khaldun, Iqbal, Bertrand Russel, Karl Marx, Frederick Engels serta Whitehead menempuhi kehidupan dewasanya.

    Sosialisme: Antara Teori dan Praktis

    Kehidupan Dr. Kassim Ahmad sewaktu persekolahan dan universiti banyak mencorakkan kefahaman dan aktivisme beliau. Walaupun beliau mengakui mempunyai semangat dan minat terhadap Islam terutamanya sebagai falsafah ekonomi politik sejak sekolah, beliau lebih cenderung kepada faham sosialisme menerusi Kelab Sosialis UM. Pada fikiran beliau, faham sosialisme ini lebih dekat dengan nilai kebenaran dan keadilan yang beliau percaya.

    (more…)

  • John Adair Menyingkap Kepimpinan Rasulullah

    KEPEMIMPINAN MUHAMMAD Book Cover KEPEMIMPINAN MUHAMMAD
    John Adair
    ITBM
    2014
    132

    Tidak sedikit yang menulis dan meneliti pelbagai aspek kehidupan baginda Rasulullah, Muhammad S.A.W. Antara karya yang dikenali mengungkap tentang keperibadian baginda adalah karya Michael H. Hart yang meletakkan Rasulullah S.A.W sebagai orang yang paling berpengaruh dalam sejarah kemanusiaan.

    John Adair mungkin agak jarang dikenali berbanding sifu dan guru kepimpinan (leadership) barat yang lain. Beliau memperkenalkan model kepimpinan yang mudah namun amat berkesan, iaitu Action-Centered Leadership. Secara ringkasnya, model ini menekankan fungsi pemimpin untuk memastikan (1) sesebuah kumpulan itu berupaya menyelesaikan tugasan; (2) mengekalkan semangat kekitaan dalam sebuah kumpulan; dan (3) menguruskan keperluan individu dalam kumpulan tersebut seperti rumusan gambar rajah di bawah.

    Sumber foto

    Justeru itu, beliau menulis kepimpinan Rasulullah S.A.W tidak mengikut tempoh masa atau secara kronologi, sebaliknya memilih peristiwa-peristiwa signifikan seperti masa kecil Rasulullah S.A.W yang dibesarkan dalam kalangan masyarakat Badwi dan pekerjaan awal baginda S.A.W sebagai seorang gembala. Diturunkan beberapa isi penting daripada karangan John Adair ini:

    1. Adat keluarga kaum Quraisy memberikan anak mereka kepada keluarga angkat Badwi bagi mengupayakan bakal pemimpin dan ketua kaum ini untuk memahami budaya dan kebiasaan rakyat biasa. Hal ini melahirkan pemimpin yang memahami pelbagai keperluan individu dalam kumpulan yang dipimpin olehnya;
    2. Pemimpin yang baik berperanan seumpama gembala yang memastikan kawanannya sentiasa bergerak bersama dan mendapat keperluan yang mencukupi. Gembala perlu berfungsi untuk memastikan ‘perpaduan’ sesebuah kumpulan. Allah juga telah mentakdirkan bahawa para nabi terdahulu seperti Nabi Musa A.S pernah menjadi gembala;
    3. Menjadi pemimpin memerlukan pertimbangan dan kebijaksanaan dalam membuat keputusan, seperti para ketua kaum Quraisy yang bermesyuarat dalam majlis untuk memutuskan urusan dan pembahagian tugasan antara kaum di Makkah;
    4. Rasulullah S.A.W dikenali sebagai seorang yang amanah dan dipercayai dalam kalangan pedagang Makkah. Integriti dan amanah merupakan kunci kepercayaan yang mengikat dalam segala bentuk perhubungan manusia, sama ada hubungan peribadi mahupun secara profesional;
    5. Pemimpin yang rendah diri sedar akan keterbatasan diri mereka dan sentiasa bersedia mendengar nasihat. Sifat rendah diri juga membentuk peribadi yang sederhana dan berhikmah turut diikuti para sahabat seperti Saidina Umar, yang terbukti berkesan membentuk bangsa Arab pasca kewafatan Rasulullah S.A.W.

    John Adair sendiri bukanlah seorang yang asing dengan tanah Arab, bahkan beliau pernah berkhidmat sebagai tentera selama beberapa tahun di Mesir sebelum kembali di United Kingdom bagi menyambung pelajaran. Karya ini walaupun bukan dalam bentuk karangan sirah atau sejarah yang biasa kita tekuni, memberikan kesimpulan dan rumus pelajaran kepimpinan yang dapat kita teladani dari sebaik-baik manusia, Muhammad S.A.W.